Το κρυφό και σπάνιο ημερολόγιο της Frida Kahlo

Στο βιβλιοπωλείο Hueber στο Μόναχο. Πριν κάποια χρόνια. Άπλωσα το χέρι μου να ξεφυλλίσω αυτό το βιβλίο λόγω του μεγάλου θαυμασμού που έχω για τη ζωή και το έργο της Frida Kahlo. Ωστόσο αυτό που με έκανε τελικά να το αγοράσω (δεν ήταν και μικρό το κόστος του) ήταν ότι επρόκειτο για το σπάνιο και κρυφό ημερολόγιο της μεγάλης ζωγράφου, που η έκδοση του έχει μια ακόμα πιο σπάνια και ιδιαίτερη εικονογράφηση.

Εικονογραφημένο και γραμμένο από την ίδια την Frida Kahlo με τον δικό της γραφικό χαρακτήρα έχει αναπαραχθεί ατόφιο από το πρωτότυπο. Και καταφέρνει μέσα από κάθε του σελίδα, κάθε χρώμα και γραμμή του να σε μεταφέρει, να σε ρουφάει πιο συγκεκριμένα, στην κρυφή ζωή της ζωγράφου.

Σήμερα, χρόνια μετά από εκείνη την αγορά, δεν χορταίνω να το διαβάζω ξανά και ξανά. Τουλάχιστον μια φορά το χρόνο το περνάω από ένα σχολαστικό «ξεψύρισμα».. Μήπως μου ξέφυγε κάποια τελεία. Κάποια απόχρωση. Κάποια κραυγή της Frida Kahlo.

Η σχέση της με την ζωή. Με το ατύχημα της. Οι σκέψεις της για τον έρωτα. Ο έρωτας της ζωής της, ο Ντιέγκο Ριβέρα. Η αντίληψη της για την ομορφιά. Η αγάπη της για την αισθητική. Η ιδέα της για την τέχνη, για το σύμπαν, για τους άλλους, για τον εαυτό της. Όλα κρύβονται ή εμφανίζονται δυνατά και σε πρώτο πλάνο στο κρυφό της ημερολόγιο.

Diego estoy sola!

Ντιέγκο είμαι μόνη!

Yo soy la desintegracion...

Εγώ είμαι η αποσύνθεση.

Diego σε κόκκινο. Diego, γραμμένο σε ολόκληρη τη σελίδα. Diego, υπογραμμισμένο.

Η προσωπική της ζωή στιγματίστηκε από τον παθιασμένο της έρωτα για τον ζωγράφο Ντιέγκο Ριβέρα, τον οποίο παντρεύτηκε δυο φορές αλλά και από πάμπολες σχέσεις τόσο με άντρες όσο και γυναίκες καθώς και από την θυελλώδη της επαφή με τον εξόριστο τότε στο Μεξικό, Λέον Τρότσκι.

Ερωτευμένη και παράξενη. Όπως εσύ. Όπως εγώ. «Τι χρειάζομαι τα πόδια εφόσον έχω φτερά για να πετάξω;»

Η πρώτη και, ίσως, η μόνη ever, queer queen, ένα ερωτευμένο ξωτικό, ένα εξωτικό και πολύ ταλαντούχο θαυμάσιο πουλί του πόνου.

«Νόμιζα ότι ήμουν το πιο παράξενο άτομο στον κόσμο. Αλλά μετά σκέφτηκα ότι υπάρχουν τόσοι πολλοί άνθρωποι στη γη.

Θα πρέπει να υπάρχει κάποιος σαν εμένα που αισθάνεται περίεργος και ελαττωματικός όπως εγώ.

Την έπλαθα με τη φαντασία μου και φανταζόμουν ότι θα πρέπει να είναι εκεί έξω και να σκέφτεται και αυτή εμένα.

Λοιπόν, εύχομαι ότι αν είσαι εκεί έξω και το διαβάζεις αυτό, να ξέρεις ότι ναι, είναι αλήθεια.

Είμαι εδώ και είμαι το ίδιο παράξενη όσο εσύ

Η, ίσως, πρώτη μάγισσα των selfies ζωγράφιζε ξανά και ξανά αυτοπροσωπογραφίες της. Με κάτι κοινό πάντα. Με κάτι διαφορετικό την κάθε φορά.

«Ζωγραφίζω αυτοπροσωπογραφίες γιατί είμαι τόσο συχνά μόνη και γιατί είμαι το πρόσωπο που γνωρίζω καλύτερα»

Κοινό σημείο κάθε αυτοπροσωπογραφίας, ο πόνος. Ο πόνος που τόσο καλά γνώριζε η Frida Kahlo.

Στα 6 της χρόνια έπαθε πολυομελίτιδα με αποτέλεσμα να μείνει το ένα της πόδι ημιπαράλυτο. Τα παιδιά στο σχολείο την κορόιδευαν. Οι άντρες την απέφευγαν. Η ζωή την προσπερνούσε. Και η ίδια είχε εφεύρει μια άλλη Frida...πιο όμορφη, πιο εύρωστη, πιο γρήγορη, πιο χαριτωμένη. Μια Frida που περπατούσε αγέρωχη δίπλα της. Η καλύτερη της φίλη, ο καλύτερος εαυτός της.

Όμως ο πόνος έμελλε να χτυπήσει για άλλη μια φορά. Μεγαλύτερος.

Στα 15 της τραυματίστηκε σοβαρά σε ένα τροχαίο που την ανάγκασε να περάσει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της ακινητοποιημένη σε ένα κρεβάτι αλλά και να υποστεί αλεπάλληλες επεμβάσεις.

Και ζωγράφιζε. Σκεφτόταν. Έγραφε. Έβαζε λουλούδια στα μαλλιά της. Ερωτευόταν. Βαθιά και παθιασμένα. Έπινε. Πνιγόταν στο ποτό. Στην γεύση, την επίγευση, τις αναθυμιάσεις.

«Έπινα γιατί ήθελα να πνίξω τους πόνους μου, αλλά οι καταραμένοι έχουν μάθει να κολυμπούν»

Πέθανε το 1954. Στα 47 της χρόνια.

«Espero alegre la salida y espero no volver jamas. Frida»

«Ελπίζω το τέλος να είναι χαρούμενο και ελπίζω να μην επιστρέψω ποτέ ξανά. Φρίντα».

Αυτή είναι η τελευταία φράση που έχει γράψει στο ημερολόγιο της.

Να πας να το πάρεις. Και να μάθεις ισπανικά για να μπορείς να το διαβάσεις. Μάθε. Μάθε ότι μπορείς. Μάθε κι άλλο.

*Θα βρεις το ημερολόγιο της Frida Kahlo με εισαγωγικό σημείωμα του μεγάλου Κάρλος Φουέντες στο Amazon