Οι fun δραστηριότητες που επιβραδύνουν τη γήρανση (κι ευτυχώς, δεν είναι γυμναστική)

Μπορεί η άσκηση να θεωρείται εδώ και χρόνια ένα από τα σημαντικότερα «κλειδιά» για υγιή γήρανση, όμως μια νέα μελέτη δείχνει ότι υπάρχει ακόμη ένας παράγοντας που μπορεί να επηρεάσει θετικά το σώμα μας: η συστηματική επαφή με τον πολιτισμό.

Από μια επίσκεψη σε μουσείο ή γκαλερί μέχρι μια βραδιά στον κινηματογράφο, στο θέατρο ή σε μια συναυλία, οι πολιτιστικές δραστηριότητες φαίνεται πως μπορούν να συμβάλουν στην επιβράδυνση της βιολογικής γήρανσης, με επίδραση που οι ερευνητές συγκρίνουν ακόμη και με τη συχνή σωματική άσκηση.

Η μελέτη ανέλυσε δεδομένα από σχεδόν 2.000 συμμετέχοντες στην αγγλική έρευνα English Longitudinal Study of Ageing, η οποία παρακολουθεί ενήλικες ηλικίας άνω των 50 ετών, σε όλη την Αγγλία.

Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια σχετικά με το πόσο συχνά επισκέπτονταν κινηματογράφους, θέατρα, συναυλίες ή παραστάσεις όπερας, καθώς και μουσεία και χώρους τέχνης. Με βάση αυτές τις πληροφορίες, οι ερευνητές δημιούργησαν έναν δείκτη πολιτιστικής δραστηριότητας με βαθμολογία από το 0 έως το 15.

Στη συνέχεια, νοσηλευτές αξιολόγησαν 10 διαφορετικούς δείκτες της φυσιολογικής κατάστασης των συμμετεχόντων, όπως ο δείκτης μάζας σώματος, η δύναμη της λαβής, η ταχύτητα βάδισης και η διαστολική αρτηριακή πίεση.

Η τέχνη ως «φάρμακο» για την υγιή γήρανση

Τα αποτελέσματα, που δημοσιεύθηκαν στο Journal of Epidemiology and Community Health, έδειξαν ότι η μεγαλύτερη συμμετοχή σε πολιτιστικές δραστηριότητες συνδέεται σημαντικά με χαμηλότερη βιολογική γήρανση.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι συμμετείχαν σε δραστηριότητες όπως επισκέψεις σε μουσεία, γκαλερί ή κινηματογράφους κάθε λίγους μήνες, είχαν μέση φυσιολογική ηλικία 66,9 ετών, δηλαδή περίπου τρία χρόνια μικρότερη σε σχέση με όσους συμμετείχαν πιο σπάνια.

Παράλληλα, τα άτομα με υψηλότερη πολιτιστική δραστηριότητα ήταν συχνότερα γυναίκες, εργαζόμενοι και άνθρωποι με καλύτερη συνολική κατάσταση υγείας. «Η πολιτιστική συμμετοχή μπορεί να τροποποιηθεί και, επομένως, μπορεί να αποτελέσει ένα αποτελεσματικό σημείο παρέμβασης για την υγιή μακροζωία».

Οι ερευνητές τόνισαν επίσης ότι η επίδραση μπορεί να είναι συγκρίσιμη με εκείνη της συχνής σωματικής δραστηριότητας. «Η αύξηση της γεωγραφικής και οικονομικής πρόσβασης σε πολιτιστικές υποδομές και εκδηλώσεις θα μπορούσε να δημιουργήσει περισσότερες ευκαιρίες για συχνή συμμετοχή», ανέφεραν.

Γιατί ο πολιτισμός βοηθά το σώμα και το μυαλό

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η θετική επίδραση των πολιτιστικών δραστηριοτήτων οφείλεται στο γεγονός ότι ενεργοποιούν διαφορετικές πλευρές της ανθρώπινης υγείας: τη σκέψη, το συναίσθημα, την κοινωνική σύνδεση αλλά και τη σωματική κινητοποίηση.

Για παράδειγμα, ένα πρόγραμμα 10 εβδομάδων σε μουσείο, το οποίο περιλάμβανε συζητήσεις με επιμελητές, επαφή με αντικείμενα τέχνης και δημιουργικές δραστηριότητες, είχε βελτιώσει τη διάθεση, την αισιοδοξία και το αίσθημα ενθάρρυνσης σε ηλικιωμένους που αντιμετώπιζαν κοινωνική απομόνωση.

Μάλιστα, παλαιότερη έρευνα από ακαδημαϊκούς του University College London (UCL) είχε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η ενασχόληση με τις τέχνες και τον πολιτισμό θα πρέπει να αναγνωρίζεται ως συμπεριφορά που προάγει την υγεία, αντίστοιχα με την άσκηση. Οι ερευνητές είχαν εξετάσει δραστηριότητες όπως η ανάγνωση βιβλίων, η ακρόαση μουσικής και οι επισκέψεις σε γκαλερί ή μουσεία, διαπιστώνοντας ότι κάθε μία μπορεί να προσφέρει διαφορετικά οφέλη.

Το συμπέρασμα των ερευνητών είναι ότι η μακροζωία δεν εξαρτάται μόνο από το πόσο κινείται κανείς, αλλά και από το πόσο παραμένει πνευματικά ενεργός, κοινωνικά συνδεδεμένος και ανοιχτός σε νέες εμπειρίες.