Πέθανε ο Θάνος Μικρούτσικος

 

Ο Θάνος Μικρούτσικος έφυγε από τη ζωή, το Σάββατο 28 του Δεκέμβρη,  σε ηλικία 72 ετών, αφού για χρόνια έδωσε μάχη με τον καρκίνο.

Γι αυτή τη μάχη του, είχε μιλήσει ο αγαπημένος δημιουργός και συνθέτης, σε συνέντευξη του ( στο OPEN, στη δημοσιογράφο Μαρία Παπαδή) το καλοκαίρι που μας πέρασε: 

«Η κατάσταση της υγείας μου είναι σοβαρή ανεξάρτητα από το πώς με βλέπει ο κόσμος δυνατό και θα είμαι δυνατός μέχρι τέλους. Είναι μια δύσκολη αρρώστια. Ο τρόπος που πρέπει ένας ασθενής να την αντιμετωπίζει είναι όχι στον φόβο, όχι στην κατάθλιψη. Είμαστε εδώ για να πολεμάμε σε αυτή τη ζωή την τελικά τόσο μικρή είμαστε σχοινοβάτες, το στοίχημα είναι να ξανασηκωθούμε όρθιοι και να ξαναπερπατήσουμε». Αντιμετωπίζοντας με χιούμορ τον θάνατο αναφερόταν στα λόγια Γούντι Άλλεν που είχε πει  ότι δεν φοβάται τον θάνατο. «Απλώς δεν θέλω να είμαι εκεί όταν θα ‘ρθει. Εγώ κι ο θάνατος είμαστε δύο πυγμάχοι σε ένα ρινγκ. Αυτός βέβαια είναι 3 μέτρα ψηλός κι εγώ το γνωστό 1 κι 70. Ξέρεις ότι στον 15ο γύρο θα σε ρίξουν κάτω. Ποιος είναι ο στόχος μου; Να τον κερδίζω σε κάθε γύρο στα σημεία."

Ο Θάνος Μικρούτσικος , που τους τελευταίους μήνες νοσηλευόταν στο νοσοκομείο Metropolitan, πέθανε από καρδιοαναπνευστική ανακοπή . «Ενάμιση μήνα τώρα βρίσκομαι σ' ένα δωμάτιο του νοσοκομείου παλεύοντας μ' ένα ανόητο πυρετό που επιμένει» έγραφε στο Facebook στις 8 Δεκεμβρίου.   

Από το 2017 είχε υποβληθεί σε μία σειρά εξετάσεων και επεμβάσεων σε Ελλάδα και Βρετανία, χωρίς να χάνει την ελπίδα του. «Σας γράφω σήμερα γιατί αισθάνομαι πιο δυνατός κι είμαι σίγουρος ότι θα σας συναντήσω σύντομα. Το ζήτημα δεν είναι να είσαι αιχμάλωτος. Το να μην παραδίνεσαι, αυτό είναι,  που λέει και ο αγαπημένος μου Χικμέτ» έγραφε τότε ο εμβληματικός μουσουργός, κάνοντας αναφορά σε έναν από τους αναρίθμητους ποιητές που είχε μελοποιήσει.  

Γεννήθηκε στην Πάτρα τον Απρίλιο του 1947. Ξεκίνησε τις μουσικές σπουδές του σε μικρή ηλικία στη Φιλαρμονική Εταιρεία Πατρών και στο Ελληνικό Ωδείο (πιάνο, θεωρία, αρμονία). Ακολούθησαν οι σπουδές και η αποφοίτηση του από το Μαθηματικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ παράλληλα μελέτησε αρμονία , αντίστιξη, φούγκα και σύνθεση με τον καθηγητή-συνθέτη Γ.Α. Παπαϊωάννου.

Ασχολήθηκε με όλα σχεδόν τα είδη της μουσικής. Έχει γράψει όπερες, συμφωνική μουσική, μουσική δωματίου, μουσική για το θέατρο και τον κινηματογράφο, πειραματική μουσική. Παράλληλα ένα μεγάλο μέρος της δουλειάς του κινείται στο χώρο του έντεχνου ελληνικού τραγουδιού συνθέτοντας εκατοντάδες τραγούδια σε κείμενα ελλήνων και ξένων ποιητών.        

 Έχει ηχογραφήσει δεκάδες LP και Cd

 Έχει γράψει μουσική για 100 περίπου θεατρικά έργα. Δεκαπέντε παραγωγές του αρχαίου δράματος (Επίδαυρος- Ηρώδειο) και δεκαέξι παραγωγές στο εξωτερικό (Βέλγιο, Γαλλία, Αγγλία, Ιταλία, Ελβετία κ.α)

  Κατά τη διάρκεια της καριέρας του έχει δώσει εκατοντάδες συναυλίες στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Έχει συμμετάσχει ή έχουν παιχτεί έργα του σε πολλά διεθνή φεστιβάλ μουσικής ( Λονδίνο, Γλασκόβη, Εδιμβούργο, Παρίσι, Λίλλη, Λυών, Ρενς, Μονπελιέ, Βρυξέλλες, Λιέγη, Γενεύη, Λοζάννη, Βαρκελώνη, Μαδρίτη, Βερόνα, Φλωρεντία,Βερολίνο, Δρέσδη, Λειψία, Βιέννη, Κωνσταντινούπολη, Βουδαπέστη, Βουκουρέστι, Κοστάντσα, Νόργουιτς, Λουιζιάνα, Σικάγο, Χογκ Κόγκ, Μπουρζ, Μιλάνο, Λισσαβόνα, Άγκυρα, Μοντεβίδεο, Μπουένος Αιρες, Σάο Πάολο, Κάιρο κ.α)

Τα έργα του έχουν εκτελεστεί απ΄ όλες τις ελληνικές ορχήστρες καθώς και από μεγάλες ορχήστρες του εξωτερικού όπως Φιλαρμονική Ορχήστρα της Στοκχόλμης, της Κρακοβίας, της Λιέγης, της Οζάκας, Συμφωνική Ορχήστρα του BBC, Φιλαρμονική Ορχήστρα Δωματίου της Καρλσρούης, Καμεράτα των Βερσαλλιών, Συμφωνιέτα του Μπόρνμουθ, Μούζικα Πολυφώνικα, Χορωδία Αρνολντ Σένμπεργκ της Βιέννης και πολλές άλλες

Συνεργάστηκε με μαέστρους και σολίστ διεθνούς κύρους όπως Jerzy Swoboda, Adrew Davis, Kazuyoshi Akiyama, Louis Devos, Gunther Schuller, Leo Brouwer, Saulius Sondeckis, Amury du Closel, Erwin Ortner, Gary Burton, Augustin Dumay, Michel Beroff, Pedro Carneiro, Sergei Krulof, Ivan Bastos, Νικόλας Οικονόμου, Κώστας Κοτσιώλης, Γιάννης Βακαρέλης, Milva, Irene Jarsky, Udo Reineman, Δημήτρης Καβράκος, Lucienne Van Deyck, Lieve Janssen, Chris Demoor, Lucile Vignon κ.α

  Το 2002 τιμήθηκε για την μουσική του στο θέατρο με το βραβείο Δημήτρης Μητρόπουλος από το Κέντρο Μελέτης και Έρευνας του Ελληνικού Θεάτρου

Ηταν :  Iδρυτής και καλλιτεχνικός διευθυντής του Διεθνούς Φεστιβάλ Πάτρας  1986-1990,   Καλλιτεχνικός διευθυντής του Μουσικού Αναλογίου στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών 1990-1993,  Αναπληρωτής Υπουργός Πολιτισμού 1993-1994,      Υπουργός Πολιτισμού  1994-1996,  Καλλιτεχνικός διευθυντής της HMV ( Ελλάδας) 1996-2004, Πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του Ελληνικού Φεστιβάλ 1998-1999 (Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου),  Σύμβουλος διοίκησης για τα πολιτιστικά στον Οργανισμό “Αθήνα 2004”, 2002-04 και Καλλιτεχνικός διευθυντής για το θεσμό “Πάτρα Πολιτιστική Πρωτεύουσα Ευρώπης 2006”, από το Νοέμβριο του 2003 έως τον Ιανουάριο του 2006

Για τη δράση του στην πολιτιστική διαχείριση καθώς και τη μουσική του δραστηριότητα έγινε επίτιμος δημότης σε πολλές πόλεις της Ελλάδας.

Από τους σημαντικότερους συνθέτες της νεότερης ελληνικής μουσικής σκηνής με τεράστια προσφορά στην πολιτιστική κληρονομιά των τελευταίων 50 χρόνων, ο Θάνος Μικρούτσικος ήταν ο συνθέτης που μελοποίησε ποίηση μεγάλων Ελλήνων και ξένων ποιητών:   του Τούρκου ποιητή Ναζίμ Χικμέτ ,του Γερμανού αντικομφορμιστή Βολφ Μπίρμαν, του Μπέρτολτ Μπρεχτ, του Βλαδίμηρου Μαγιακόφσκι, αλλά και του Γιάννη Ρίτσου, του Μάνου Ελευθεριου, του Νίκου Καββαδία.   Ο «Σταυρός του Νότου» με τραγούδια σε ποίηση του Νίκου Καββαδία, είναι ένας δίσκος-σταθμός για την ελληνική μουσική και ένας από τους πιο αγαπημένους δίσκους της καριέρας του.

Τεράστια η αγάπη του αγαπημένου δημιουργού για την ποίηση, τον φέρνει κοντά στον Άλκη Αλκαίο, τον Κώστα Τριπολίτη, τον Φρανσουά Βιγιόν, τον Κωνσταντίνο Καβάφη και άλλους.    

Συνεργάστηκε με κορυφαίες ερμηνεύτριες  και σπουδαίους ερμηνευτές όπως η Μαρία Δημητριάδη, η Χάρις Αλεξίου , η Μίλβα, ο Μανώλης Μητσιάς, ο Δημήτρης Μητροπάνος, ο Βασίλης Παπακωνσταντίνου,ο Χρήστος Θηβαίος,ο Γιάννης Κούτρας . Αλλά και ο Κώστας Θωμαϊδης, ο Μίλτος Πασχαλίδης, η Ρίτα Αντωνοπούλου, η Μαριάννα Πολυχρονίδη .

Ο Μικρούτσικος, ήταν πάντα ένα έντονα πολιτικοποιημένο άτομο. Δήλωνε Μαρξιστής, είχε ενταχθεί στο ΚΚΕ για ένα διάστημα. Στις τελευταίες εκλογές, του 2019, τοποθετήθηκε στην τελευταία τιμητική θέση του ψηφοδελτίου επικρατείας του ΚΚΕ 

Το 1996 παντρεύτηκε την δημοσιογράφο Μαρία Παπαγιάννη. Η Μαρία, οι τρεις κόρες του η Αλεξάνδρα, η Σεσίλ, η Κωνσταντίνα  και ο γιος του ο Σέργιος ήταν όλη του η ζωή. Αυτοί, η μουσική και τα τραγούδια του.

Ελέγε ο Θάνος Μικρούτσικος σε συνέντευξή του (στην Έφη Μαρίνου, στην "Εφημερίδα των Συντακτών"):

"Θα σου πω κάτι προσωπικό, κρίνε εσύ αν είναι δημοσιεύσιμο. Εκείνη την εβδομάδα όπου υπήρχε ένδειξη για συκώτι και κόκαλο, στο σπίτι είχε πέσει θανατικό.

Ευρισκόμενος σε πολύ δύσκολη κατάσταση έγραψα ένα γράμμα τεσσάρων σελίδων στη Μαρία και στα παιδιά. Τους είπα: «Θέλω χαμόγελα και δύναμη, έτσι έζησα όλη μου την ζωή. Οχι κλάμα, όχι φόβο».

Νομίζω ότι τους επηρέασε βαθιά. Τώρα, πώς ήμουν όταν το έγραφα είναι άλλης τάξεως συζήτηση. Ασ' το...

Εχω βάλει ένα στόχο: Να επαναλάβω ένα πολύ τρυφερό ταξίδι. Πριν από έξι χρόνια, όταν ο Στέργιος ήταν 11 χρόνων, πήγαμε οι δυο μας ως οπαδοί της Μπαρτσελόνα για ένα τετραήμερο στη Βαρκελώνη. Είδαμε τον αγώνα και μετά περιπλανηθήκαμε στην πόλη. Καταλήξαμε σ' ένα ρεστοράν όπου εκείνος διάλεξε αντρεκότ με βάσκικη σάλτσα. Ξετρελάθηκε.

Τον ξαναπήγα στο ίδιο ρεστοράν και την επόμενη μέρα. Αυτό το φαγητό έμεινε στο μυαλό του, έγινε το αγαπημένο του.

Σκέφτηκα ότι σε οκτώ χρόνια, το 2026 δηλαδή, στις 11 Απριλίου, δύο μέρες πριν εγώ γίνω 79 χρόνων ο Στέργιος θα κλείνει τα 25 του. Θα ήθελα τότε να ξαναπάω στη Βαρκελώνη με την οικογένεια για να γιορτάσουμε τα γενέθλια. Είπα την σκέψη μου στον Μίλτο Πασχαλίδη. Μου είπε: «Και δεν έχεις βγάλει ακόμα τα εισιτήρια βρε μαλάκα;»..

Το πρωί της 21ης Δεκεμβρίου και με αφορμή τον ερχομό των Χριστουγέννων, ο Θάνος Μικρούτσικος θέλησε να στείλει το δικό του μήνυμα μέσα από το νοσοκομείο όπου νοσηλευόταν και με το απίστευτο μεγαλείο ψυχής που τον διέκρινε.  Και πάνω στην ώρα που έδινε τη δική του μάχη, μας ταρακούνησε όλους να δώσουμε  αίμα σε ανθρώπους που το είχαν ανάγκη.

«Αυτές τις μέρες στο νοσοκομείο χρειάστηκε πολλές φορές να κάνω μετάγγιση αίματος. Το ίδιο και οι άνθρωποι στους διπλανούς θαλάμους. Σκεφτόμουνα αντί για δώρο φέτος να δώσετε αίμα. Για τον Θ.Μ. Για κάποιον που το έχει ανάγκη. Αυτές τις γιορτές σκεφτείτε τους άλλους και γίνετε αιμοδότες», έγραψε μέσω του προσωπικού του λογαριασμού στο Facebook ξυπνώντας σε όλους μας υπέροχα συναισθήματα αλληλεγγύης.
Aντίο Θάνο. Θα ζεις για πάντα μέσα στα τραγούδια σου. Κι όπως έλεγες κι εσύ (κι ο αγαπημένος σου Ναζίμ Χικμέτ)   "Το ζήτημα δεν είναι να είσαι αιχμάλωτος. Το να μην παραδίνεσαι, αυτό είναι"

Η πολιτική κηδεία του Θάνου Μικρούτσικου  θα γίνει τη Δευτέρα 30 Δεκεμβρίου και ώρα 14:30 στο Πρώτο Νεκροταφείο Αθηνών